ലിയനാർഡോ ഡികാപ്രിയോ
പി.ജി.എസ്. സൂരജ്
ലോകസിനിമയിലെ എക്കാലത്തെയും മികച്ച നടന്മാരുടെ പട്ടികയെടുത്താൽ അതിൽ അനിഷേധ്യമായ സ്ഥാനമുണ്ട് ലിയനാർഡോ ഡികാപ്രിയോ എന്ന അതുല്യ പ്രതിഭയ്ക്ക്. വെറുമൊരു 'ചോക്ലേറ്റ് ബോയ്' ഇമേജിൽ തളച്ചിടാൻ ലോകം ശ്രമിച്ചപ്പോഴൊക്കെയും, അഭിനയത്തിന്റെ കരുത്തുറ്റ പടച്ചട്ടയണിഞ്ഞ് അയാൾ ആ മുൻധാരണകളെ തകർത്തെറിഞ്ഞു.
ഒരു നടൻ എങ്ങനെ തന്റെ കരിയറിനെ പാകപ്പെടുത്തിയെടുക്കണം എന്നതിന് ഹോളിവുഡ് നൽകുന്ന ഏറ്റവും മികച്ച പാഠപുസ്തകമാണ് ഡികാപ്രിയോയുടെ ജീവിതം. ക്യാമറയ്ക്ക് മുന്നിലെ വെറുമൊരു സാന്നിധ്യത്തിനപ്പുറം, കഥാപാത്രങ്ങളിലേക്കുള്ള അവിശ്വസനീയമായ പരകായപ്രവേശമാണ് ഡികാപ്രിയോ തന്റെ ഓരോ സിനിമയിലും നടത്തുന്നത്. അഭിനയത്തോടുള്ള അടങ്ങാത്ത അഭിനിവേശവും കഥാപാത്രങ്ങളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിലെ സൂക്ഷ്മതയുമാണ് കഴിഞ്ഞ മൂന്നരപ്പതിറ്റാണ്ടായി അദ്ദേഹത്തെ ഹോളിവുഡിന്റെ നെറുകയിൽ നിലനിർത്തുന്നത്.
1974 നവംബറിൽ കാലിഫോർണിയയിലെ ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലായിരുന്നു ലിയോയുടെ ജനനം. ഇറ്റാലിയൻ-ജർമ്മൻ വംശജരായ മാതാപിതാക്കൾ മകന് ലിയനാർഡോ എന്ന് പേരിട്ടതിന് പിന്നിലൊരു കൗതുകമുണർത്തുന്ന കഥയുണ്ട്. ഇറ്റലിയിലെ ഒരു ഗാലറിയിൽ ലിയനാർഡോ ഡാവിഞ്ചിയുടെ ചിത്രം നോക്കി നിൽക്കുമ്പോഴാണത്രേ അമ്മയുടെ വയറ്റിൽ കിടന്ന് കുഞ്ഞ് ആദ്യമായി അനങ്ങിയത്.
ആ നിയോഗം പിൽക്കാലത്ത് ലോകം കണ്ട വലിയൊരു കലാകാരന്റെ പിറവിയായി മാറി. ദാരിദ്ര്യവും കഷ്ടപ്പാടുകളും നിറഞ്ഞ ബാല്യത്തിൽ നിന്ന് ടെലിവിഷൻ പരസ്യങ്ങളിലേക്കും ചെറിയ സീരിയലുകളിലേക്കുമായിരുന്നു ലിയോയുടെ ആദ്യ ചുവടുവെപ്പുകൾ.'ന്യൂ ലാസ്സി', 'റോസാൻ', 'ഗ്രോയിങ് പെയിൻസ്' തുടങ്ങിയ ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളിലെ ശ്രദ്ധേയമായ വേഷങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന് സിനിമയിലേക്കുള്ള വഴി തുറന്നുകൊടുത്തു.1991-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ക്രിറ്റേഴ്സ് 3' എന്ന ഹൊറർ കോമഡി ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് ഡികാപ്രിയോ വെള്ളിത്തിരയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കുന്നത്.
1993-ൽ 'ദിസ് ബോയ്സ് ലൈഫ്' എന്ന ചിത്രത്തിൽ സാക്ഷാൽ റോബർട്ട് ഡി നിറോയ്ക്കൊപ്പം അഭിനയിക്കുമ്പോൾ ലിയോയ്ക്ക് പ്രായം വെറും പതിനെട്ട്. എന്നാൽ ഡി നിറോയുടെ കണ്ണുകളിലേക്ക് നോക്കി അഭിനയിക്കാൻ ആ പയ്യന് തെല്ലും ഭയമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അതേവർഷം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ 'വാട്ട്സ് ഈറ്റിങ് ഗിൽബർട്ട് ഗ്രേപ്പ്' എന്ന ചിത്രം സിനിമാലോകത്തെ ഞെട്ടിച്ചു. മാനസിക വെല്ലുവിളി നേരിടുന്ന ആർണി ഗ്രേപ്പ് എന്ന കൗമാരക്കാരനായി ലിയോ പകർന്നാടിയപ്പോൾ കണ്ടുനിന്നവർക്ക് അതൊരു അഭിനയമാണെന്ന് വിശ്വസിക്കാൻ പ്രയാസമായിരുന്നു. പത്തൊൻപതാം വയസ്സിൽ തേടിയെത്തിയ ആദ്യ ഓസ്കർ നാമനിർദ്ദേശം അയാളിലെ പ്രതിഭയുടെ വിളംബരമായിരുന്നു. പിന്നീട് 'റോമിയോ ആൻഡ് ജൂലിയറ്റ്' നൽകിയ പ്രണയനായക പരിവേഷം 'ടൈറ്റാനിക്കി'ലൂടെ ഒരു കൊടുങ്കാറ്റായി മാറി. ഈ ഒറ്റ ചിത്രം അദ്ദേഹത്തെ ഒരു ആഗോള സൂപ്പർസ്റ്റാറാക്കി മാറ്റി. ലോകമെമ്പാടും 'ലിയോ മാനിയ' എന്ന തരംഗം തന്നെ സൃഷ്ടിക്കാൻ ഈ ചിത്രത്തിന് കഴിഞ്ഞു. ജാക്ക് ഡോസൺ എന്ന യുവാവ് പെൺമനസ്സുകളുടെ സ്വപ്നരാജകുമാരനായി മാറിയെങ്കിലും, ആ ഇമേജില് മയങ്ങിക്കിടക്കാൻ ലിയോ തയാറല്ലായിരുന്നു.
ടൈറ്റാനിക്കിന് ശേഷമുള്ള കാലഘട്ടം ലിയോയുടെ പരീക്ഷണങ്ങളുടേതായിരുന്നു. ഗ്ലാമർ വേഷങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച് സങ്കീർണ്ണമായ മനുഷ്യസഹജമായ വികാരങ്ങളെ തിരശ്ശീലയിൽ എത്തിക്കാൻ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു. അവിടെയാണ് ഇതിഹാസ സംവിധായകൻ മാർട്ടിൻ സ്കോർസെസെയുമായി അദ്ദേഹം കൈകോർക്കുന്നത്. 'ഗാംഗ്സ് ഓഫ് ന്യൂയോർക്ക്' മുതൽ തുടങ്ങിയ ആ ബന്ധം ഹോളിവുഡ് ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ സുവർണ അധ്യായമായി മാറി. 'ദി ഏവിയേറ്റർ', 'ദി ഡിപ്പാർട്ടഡ്', 'ഷട്ടർ ഐലൻഡ്', 'ദി വുൾഫ് ഓഫ് വാൾസ്ട്രീറ്റ്' എന്നീ ചിത്രങ്ങൾ ലിയോയിലെ നടനെ രാകിമിനുക്കി. ഓരോ സിനിമ കഴിയുമ്പോഴും അയാൾ ഒരു കഥാപാത്രത്തിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് കൂടുവിട്ട് കൂടുമാറുകയായിരുന്നു. ക്രിസ്റ്റഫർ നോളന്റെ 'ഇൻസെപ്ഷൻ' പോലുള്ള ബ്രഹ്മാണ്ഡ ചിത്രങ്ങളിലും ടറന്റീനോയുടെ 'ജാങ്കോ അൺചെയിൻഡി'ലെ വില്ലൻ വേഷത്തിലും ലിയോ തിളങ്ങി.
ലോകം മുഴുവൻ ലിയോയ്ക്ക് വേണ്ടി കാത്തിരുന്ന നിമിഷമായിരുന്നു 2016-ലെ ഓസ്കർ വേദി. നാല് തവണ കൈയകലത്തിൽ നഷ്ടപ്പെട്ട പുരസ്കാരം 'ദി റെവനന്റ്' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ലിയോ തന്റെ കൈപ്പിടിയിലൊതുക്കി. മൈനസ് ഡിഗ്രി തണുപ്പിൽ, മരവിച്ച കാടുകളിൽ, പച്ചമാംസം ഭക്ഷിച്ചും മൃതദേഹങ്ങൾക്കുള്ളിൽ കിടന്നുറങ്ങിയും ഹ്യൂ ഗ്ലാസ്സ് എന്ന കഥാപാത്രമായി അദ്ദേഹം മാറിയപ്പോൾ പ്രകൃതി പോലും ആ നടന് മുന്നിൽ പ്രണമിച്ചു. ആ ഓസ്കർ നേട്ടം ഒരു വ്യക്തിയുടെ വിജയമായിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കലയോടുള്ള ഒരാളുടെ അചഞ്ചലമായ സമർപ്പണത്തിന് ലഭിച്ച അംഗീകാരമായിരുന്നു.
സിനിമയുടെ ഗ്ലാമറിനപ്പുറം ഭൂമിയെയും പ്രകൃതിയെയും സ്നേഹിക്കുന്ന ഒരു വലിയ മനുഷ്യനുണ്ട് ഡികാപ്രിയോയിൽ. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിനെതിരെ അദ്ദേഹം നടത്തുന്ന പോരാട്ടങ്ങൾ ലോകപ്രശസ്തമാണ്. തന്റെ ഓസ്കർ പ്രസംഗത്തിൽ പോലും അദ്ദേഹം സംസാരിച്ചത് സിനിമയെക്കുറിച്ചല്ല, മറിച്ച് മരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഈ ഭൂമിയെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. ലിയനാർഡോ ഡികാപ്രിയോ ഫൗണ്ടേഷനിലൂടെ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ഡോളറാണ് അദ്ദേഹം പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനായി ചെലവഴിക്കുന്നത്.
അമ്പതാം വയസ്സിലേക്ക് അടുക്കുമ്പോഴും ലിയോയുടെ ആവേശത്തിന് തെല്ലും കുറവില്ല. 'കില്ലേഴ്സ് ഓഫ് ദ ഫ്ലവർ മൂൺ' എന്ന പുതിയ ചിത്രത്തിലെ പ്രകടനം അദ്ദേഹം ഇന്നും ആ സിംഹാസനത്തിൽ ഭദ്രമാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്നു. കേവലമൊരു താരമാകാനല്ല, മറിച്ച് സിനിമയുടെ ചരിത്രത്തിൽ ഒരു അടയാളമായി മാറാനാണ് അദ്ദേഹം എന്നും ശ്രമിച്ചിട്ടുള്ളത്. എണ്ണത്തേക്കാൾ ഗുണനിലവാരത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഒരു കരിയർ ഗ്രാഫാണ് ഡികാപ്രിയോയുടേത്. ഓരോ പുതിയ സിനിമ വരുമ്പോഴും പ്രേക്ഷകരിൽ വലിയ പ്രതീക്ഷകൾ നൽകാൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിയുന്നുണ്ട്. വെറുമൊരു കൊമേഴ്സ്യൽ ഹീറോ എന്നതിലുപരി, സിനിമയെന്ന കലയോട് നൂറുശതമാനം നീതിപുലർത്തുന്ന ഒരു കലാകാരനായി കാലം ലിയനാർഡോ ഡികാപ്രിയോയെ അടയാളപ്പെടുത്തും.
പ്രശസ്തിയുടെ കൊടുമുടിയിൽ നിൽക്കുമ്പോഴും ലിയോയുടെ പേര് ചില വിവാദങ്ങളിലേക്ക് വലിച്ചിഴയ്ക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അടുത്തകാലത്ത് ലോകത്തെ നടുക്കിയ ജെഫ്രി എപ്സ്റ്റീൻ കേസിന്റെ കോടതി രേഖകളിൽ ഡികാപ്രിയോയുടെ പേരും പരാമർശിക്കപ്പെട്ടത് വലിയ വാർത്തയായിരുന്നു. എന്നാൽ, ഇതിന്റെ യാഥാർഥ്യം പരിശോധിക്കുമ്പോൾ പലപ്പോഴും സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്രചരണങ്ങൾ കാര്യങ്ങളെ പെരുപ്പിച്ചു കാട്ടാറാണുള്ളത്. എപ്സ്റ്റീന്റെ സ്വകാര്യ വിമാനത്തിലോ ദ്വീപിലോ ലിയോ പോയതായി തെളിവുകളൊന്നുമില്ല. എപ്സ്റ്റീന്റെ ഇരയായിരുന്ന വിർജീനിയ ജൂഫ്രെയുടെ മൊഴിയിൽ, താൻ നേരിട്ട് കണ്ടിട്ടില്ലെങ്കിലും ലിയോയെപ്പോലുള്ള പ്രശസ്തർ എപ്സ്റ്റീന്റെ വീട്ടിൽ വരാറുണ്ടെന്ന് കേട്ടിട്ടുണ്ടെന്ന പരാമർശമാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്. ഇത്തരം വിവാദങ്ങൾ ഒരു സൂപ്പർതാരമെന്ന നിലയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിച്ഛായയ്ക്ക് മേൽ ചില നിഴലുകൾ വീഴ്ത്തിയെങ്കിലും, കുറ്റകൃത്യങ്ങളിൽ നേരിട്ട് പങ്കുണ്ടെന്നതിന് യാതൊരു വസ്തുതകളും ഇതുവരെ പുറത്തുവന്നിട്ടില്ല.